Dzień Sybiraka w Lęborku – w hołdzie ofiarom sowieckiej agresji i okupacji
17 września 2026, 16:31
Z udziałem Sybiraków i ich potomków odbyły się w Lęborku uroczyste obchody Dnia Sybiraka – święta przypadającego co roku 17 września, w rocznicę agresji Związku Radzieckiego na Polskę w 1939 roku.
W uroczystości wzięli udział przedstawiciele władz samorządowych – burmistrz Lęborka Jarosław Litwin, Starosta Lęborski Tomasz Litwin, Wicestarosta Adrian Wenta, zastępca burmistrza Lęborka Krzysztof Król, wiceburmistrz Łeby Krzysztof Szumała, zastępca wójta Gminy Cewice Joanna Parszewska, radni miejscy i powiatowi, żołnierze Wojska Polskiego, delegacje służb mundurowych, szkół podstawowych i ponadpodstawowych, instytucji, urzędów i organizacji społecznych.
Uroczystość rozpoczęła się od odśpiewania Hymnu Rzeczypospolitej Polskiej a następnie Hymnu Sybiraków.
W wystąpieniu burmistrz Jarosław Litwin podkreślił, że spotykamy się przy Pomniku Zesłańców Sybiru w 87. rocznicę napaści Związku Radzieckiego na Polskę, aby oddać hołd ofiarom sowieckiej agresji i okupacji – poległym, zamordowanym, więzionym oraz zesłanym w głąb Związku Radzieckiego. „Pamiętamy ludzi, których brutalnie wyrwano z rodzinnych domów. Pozbawiono ich bezpieczeństwa, dorobku całego życia, a często także najbliższych. W bydlęcych wagonach wywożono ich tysiące kilometrów od ojczyzny – na Syberię, do Kazachstanu i innych miejsc zesłania. Czekały tam na nich głód, mróz, choroby, niewolnicza praca i nieustanna tęsknota za Polską” – powiedział Jarosław Litwin.
Burmistrz wspomniał lęborskich Sybiraków, którzy uczestniczyli w obchodach w poprzednich latach. „Dziś wielu z nich już nie ma. Odeszli, pozostawiając nam swoje historie, fotografie i słowa zawarte także na okolicznościowej wystawie przy pomniku. Pozostały ich dzieci, wnuki i całe rodziny, które przechowują pamięć o zesłaniach.
Chcę Państwa zapewnić: ta pamięć jest ważna nie tylko dla rodzin Sybiraków. Jest częścią historii Lęborka, Polski i każdego z nas. Naszym obowiązkiem jest tę historię przekazywać dalej. Zwłaszcza młodemu pokoleniu” – podkreślił Jarosław Litwin.
W sposób szczególny burmistrz podziękował uczniom i nauczycielom Zespołu Szkół im. Męczenników Marszu Śmierci KL Stutthof w Garczegorzu, którzy przypomnieli tragiczny los Sybiraków.
Burmistrz podziękował także żołnierzom 1. Lęborskiego Batalionu Zmechanizowanego, pocztom sztandarowym, delegacjom, przedstawicielom instytucji i organizacji oraz mieszkańcom, którzy wzięli udział w obchodach. „Dopóki wypowiadamy imiona zesłańców, dopóki opowiadamy ich historie i spotykamy się w tym miejscu – oni pozostają częścią naszej wspólnoty. Nie pozwolimy, aby ich cierpienie zostało zapomniane. Wieczna pamięć tym, którzy nie powrócili do ojczyzny.”
Porucznik Damian Zagulak z 1. Lęborskiego Batalionu Zmechanizowanego odczytał Apel Pamięci, po którym wybrzmiała salwa honorowa i Sygnał Wojska Polskiego.
W imieniu Sybiraków głos zabrała Zofia Bladowska, której słowo skierowane od uczestników obchodów odczytała Gabriela Bibliw. Przypomniała, że 20 lat temu zorganizowana została wystawa stała „W hołdzie zesłańcom Sybiru” i pomnik „Zesłańcom Sybiru”. Na wystawie utrwalonych zostało 67 nazwisk ówczesnych Sybiraków, obecnie żyje ich 11. W 2026 r. odeszło troje Sybiraków – Maria Milanowska, Stanisława Naczk i Marian Siejka,
Kulminacyjnym momentem było złożenie kwiatów i zapalenie zniczy przy tablicy upamiętniającej w Alei Sybiraków.
Światowy Dzień Sybiraka to polskie święto obchodzone co roku 17 września, upamiętniające rocznicę napaści Związku Radzieckiego na Polskę. Po raz pierwszy odbyło się w 2004 roku z inicjatywy Związku Sybiraków, a od 2013 roku ma status święta państwowego, ustanowionego uchwałą Sejmu. Tego dnia w całej Polsce przypominane są tragiczne losy tysięcy Polaków, którzy w wyniku sowieckiej napaści na wschodnie ziemie II RP znaleźli się w śmiertelnym niebezpieczeństwie. Obchody służą zachowaniu w pamięci i świadomości kolejnych pokoleń Polaków tragedii i losu mieszkańców Kresów Wschodnich.
